УПК КР · ст. 55гл. 7действуетредакция 06.10.2026

Статья 55. Свидетель

Свидетелем признается лицо, вызванное для дачи показаний об известных ему обстоятельствах по уголовному судопроизводству.

Свидетель не может участвовать в деле в качестве обвинителя, адвоката, представителя потерпевшего, лица, ответственного за возмещение материального ущерба и (или) морального вреда.

Участие в деле законных представителей потерпевшего, обвиняемого не исключает возможности допроса этих лиц в качестве свидетелей.

Не подлежат допросу в качестве свидетелей:

1) судья – об обстоятельствах дела, которые ему стали известны в связи с участием в производстве по делу;

2) присяжный заседатель – об обстоятельствах уголовного дела, которые ему стали известны в связи с участием в производстве по данному уголовному делу;

3) представитель потерпевшего – об обстоятельствах, которые ему стали известны в связи с выполнением своих обязанностей по делу;

4) адвокат, помощник адвоката – об обстоятельствах, которые стали им известны в связи с обращением за юридической помощью или ее оказанием;

5) лицо, которое из-за психических или физических недостатков неспособно правильно воспринимать обстоятельства, имеющие значение для дела, и давать о них показания;

6) близкие родственники, супруг (супруга) подозреваемого, обвиняемого;

7) медиатор, сотрудники центров медиации – об обстоятельствах, ставших известными ему в связи с проведением медиации;

8) священнослужитель – об обстоятельствах, известных ему из исповеди.

9) ассистент - об обстоятельствах, которые ему стали известны в связи с выполнением своих обязанностей по делу.

10) Кыргыз Республикасынын Акыйкатчысы (Омбудсмени), анын орун басарлары, ошондой эле ал ыйгарым укук берген Кыргыз Республикасынын Акыйкатчысынын (Омбудсменинин) Аппаратынын кызматкерлери - өздөрүнүн ыйгарым укуктарын аткарууларына байланыштуу аларга белгилүү болуп калган жагдайлар жөнүндө.

Если лица, указанные в пункте 6 части 4 настоящей статьи, желают давать показания, то они допрашиваются по правилам настоящего Кодекса.

Свидетель имеет право:

1) давать показания на родном языке или ином языке, которым владеет, пользоваться услугами квалифицированного переводчика;

2) заявлять отвод переводчику, участвующему в его допросе;

3) собственноручно излагать свои показания;

4) знакомиться с протоколом допроса, вносить в него дополнения и изменения;

5) при даче показаний пользоваться письменными заметками и документами;

6) приносить жалобы на действия суда, прокурора, следователя, сотрудника органа дознания;

7) на возмещение расходов, понесенных при производстве по делу;

8) на получение имущества, изъятого у него ведущим уголовное судопроизводство органом в качестве вещественных доказательств или по другим основаниям, принадлежащих ему подлинников официальных документов;

9) иметь адвоката при допросе.

10) пользоваться услугами ассистента, если он является незрячим.

Свидетель обязан:

1) явиться по вызову суда, прокурора, следователя;

2) правдиво сообщить все известное ему по делу и ответить на поставленные вопросы;

3) не разглашать без разрешения допрашивающего сведения об обстоятельствах, известных ему по делу.

При неявке свидетеля без уважительных причин он может быть подвергнут приводу.

За дачу заведомо ложного показания, отказ или уклонение от дачи показаний свидетель несет ответственность в соответствии со статьями 364 и 365 Уголовного кодекса.

10.

Свидетель не обязан свидетельствовать против себя или против своих близких родственников, супруга (супруги).

(В редакции Законов КР от 5 августа 2024 года № 160, 22 сентября 2025 года № 204, 14 ноября 2025 года № 257 )

Кыргызча

Күбө 1. Кылмыш-жаза сот өндүрүшү боюнча өзүнө белгилүү болгон жагдайлар жөнүндө көрсөтмөлөрдү берүү үчүн чакырылган адам күбө катары таанылат. 2. Күбө ишке айыптоочу, адвокат, жабырлануучунун кызыкчылыктарынын өкүлү, материалдык зыяндын жана (же) моралдык залалдын ордун толтурууга жооптуу адам катары катыша албайт. 3. Ишке жабырлануучунун, айыпталуучунун мыйзамдуу өкүлдөрүнүн катышуусу, аларды күбө катары суракка алуу мүмкүнчүлүгүн жокко чыгарбайт. 4. Күбө катары төмөнкүлөр суракка алынууга жатпайт: 1) судья – иш боюнча өндүрүшкө катышуусуна байланыштуу өзүнө белгилүү болуп калган иштин жагдайлары жөнүндө; 2) сот арачысы – ушул кылмыш-жаза иши боюнча өндүрүшкө катышуусуна байланыштуу өзүнө белгилүү болуп калган кылмыш-жаза ишинин жагдайлары жөнүндө; 3) жабырлануучунун өкүлү – иш боюнча өз милдеттерин аткаруусуна байланыштуу өзүнө белгилүү болуп калган жагдайлар жөнүндө; 4) адвокат, адвокаттын жардамчысы – юридикалык жардамга кайрылуу же аны көрсөтүү менен байланыштуу өздөрүнө белгилүү болуп калган жагдайлар жөнүндө; 5) психологиялык же дене бою кемчилдиктеринен улам иш үчүн мааниси бар жагдайларды туура кабылдоого жана алар жөнүндө көрсөтмө берүүгө жөндөмсүз адам; 6) шектүүнүн, айыпталуучунун жакын туугандары, жубайы; 7) медиатор, медиация борборлорунун кызматкерлери – медиация жүргүзүүгө байланыштуу өзүнө белгилүү болуп калган жагдайлар жөнүндө; 8) дин кызматчысы – сыр айтуудан өзүнө белгилүү болуп калган жагдайлар жөнүндө. 9) ассистент - иш боюнча өзүнүн милдеттерин аткарууга байланыштуу ага белгилүү болгон жагдайлар жөнүндө 10) Кыргыз Республикасынын Акыйкатчысы (Омбудсмени), анын орун басарлары, ошондой эле ал ыйгарым укук берген Кыргыз Республикасынын Акыйкатчысынын (Омбудсменинин) Аппаратынын кызматкерлери - өздөрүнүн ыйгарым укуктарын аткарууларына байланыштуу аларга белгилүү болуп калган жагдайлар жөнүндө. 5. Эгерде ушул берененин 4-бөлүгүнүн 6-пунктунда көрсөтүлгөн адамдар көрсөтмө берүүнү кааласа, анда алар ушул Кодекстин эрежелери боюнча суракка алынат. 6. Күбө төмөнкүлөргө укуктуу: 1) көрсөтмөнү эне тилинде же өзү билген башка тилде берүүгө, квалификациялуу котормочунун кызмат көрсөтүүсүнөн пайдаланууга; 2) аны суракка алууга катышкан котормочуга четтетүү билдирүүгө; 3) көрсөтмөлөрүн өз колу менен баяндоого; 4) сурактын протоколу менен таанышууга, ага толуктоолорду жана өзгөртүүлөрдү киргизүүгө; 5) көрсөтмөлөрдү берүүдө кыска жазууларды жана документтерди пайдаланууга; 6) соттун, прокурордун, тергөөчүнүн, алгачкы текшерүү органынын кызматкеринин аракеттерине даттанууга; 7) иш боюнча өндүрүштө тарткан чыгымдарынын ордун толтуртууга; 8) кылмыш-жаза сот өндүрүшүн жүргүзүп жаткан орган тарабынан буюм далили катары же башка негиздер боюнча алынган мүлкүн, өзүнө тиешелүү расмий документтердин түп нускаларын алууга; 9) сурак жүргүзүүдө адвокат алууга. 10) эгерде көзү азиз болсо, ассистенттин кызмат көрсөтүүсүнөн пайдаланууга. 7. Күбө төмөнкүлөргө милдеттүү: 1) соттун, прокурордун, тергөөчүнүн чакыруусу боюнча келүүгө; 2) иш боюнча бардык ага белгилүү болгондорду туура билдирүүгө жана коюлган суроолорго жооп берүүгө; 3) иш боюнча өзүнө белгилүү болгон жагдайлар жөнүндө маалыматтарды сурак жүргүзүүчүнүн уруксаты жок ачык жарыялабоого. 8. Күбө жүйөлүү себепсиз келбей койгондо, ал мажбурлап алып келиниши мүмкүн. 9. Алдын ала билип туруп жалган көрсөтмө бергени же көрсөтмөлөрдү берүүдөн баш тартканы же качканы үчүн күбө Кылмыш-жаза кодексинин 364 жана 365-беренелерине ылайык жоопкерчилик тартат. 10. Күбө өзүнө каршы же өзүнүн жакын туугандарына, жубайына каршы күбө болууга милдеттүү эмес. (КР 2024-жылдын 5-августундагы № 160, 2025-жылдын 22-сентябрындагы № 204, 2025-жылдын 14-ноябрындагы № 257 Мыйзамдарынын редакциясына ылайык)

Спросить юриста