НК КР · ст. 139гл. 16действует

Статья 139. Применение рыночной цены товаров, работ или услуг для целей налогообложения

Если иное не предусмотрено настоящей статьей, для целей налогообложения учитывается цена товаров, работ или услуг, фактически применяемая сторонами сделки. Если не доказано обратное, предполагается, что эта цена соответствует уровню рыночных цен.

Налоговые органы при осуществлении контроля полноты исчисления налогов вправе проверять правильность применения цен по сделкам лишь в следующих случаях:

1) при сделках между взаимозависимыми лицами за исключением договора займа между взаимозависимыми субъектами;

2) по товарообменным (бартерным) операциям;

3) при совершении внешнеторговых сделок;

4) при отсутствии подтверждающих документов о реализации товаров, работ или услуг;

5) при сделках с субъектами, обладающими признаками бездействующего лица, или обезличенными субъектами;

6) при сделках с субъектами предпринимательства, применяющими специальный налоговый режим;

7) (утратил силу в соответствии с Законом Кыргызской Республики от 2 февраля 2024 года № 31)

В случаях, предусмотренных частью 2 настоящей статьи, когда цены товаров, работ или услуг, примененные сторонами сделки, отличаются от рыночной цены более чем на 20 процентов, налоговый орган вправе вынести мотивированное решение о доначислении налога, пеней и налоговых санкций, рассчитанных таким образом, как если бы результаты этой сделки были оценены исходя из применения рыночных цен на соответствующие товары, работы или услуги.

3-1.

В случае, когда рыночная цена на товар определяется в отношении налогоплательщика, у которого цены реализации в адрес субъектов, указанных в пунктах 5, 6 части 2 настоящей статьи, ниже цены реализации в адрес субъектов, осуществляющих деятельность на общем налоговом режиме, в качестве рыночной цены применяется средневзвешенная цена однородных товаров, реализованных в адрес субъектов, осуществляющих деятельность на общем налоговом режиме.

В целях настоящей части при расчете средневзвешенной цены товара не учитываются цены по уцененным товарам, частично потерявшим свои потребительские качества или с истекающим сроком службы до 20 процентов от установленного срока годности.

Рыночная цена определяется в соответствии с методами определения рыночной цены товаров, работ или услуг для целей налогообложения, предусмотренными статьей 140 настоящего Кодекса, каждый из которых применяется последовательно в случае отсутствия достаточной информации для применения предыдущих.

При определении рыночной цены учитываются обычные надбавки к цене или скидки, устанавливаемые при заключении сделок между лицами, не являющимися взаимозависимыми. В частности, учитываются надбавки и скидки, вызванные:

1) сезонными и иными колебаниями потребительского спроса на товары, работы, услуги;

2) потерей товарами качества или иных потребительских свойств в порядке, установленном Кабинетом Министров;

3) истечением или приближением даты истечения сроков годности или реализации товаров;

4) маркетинговой политикой, в том числе при продвижении на рынки новых товаров, не имеющих аналогов, а также при продвижении товаров, работ, услуг на новые рынки;

5) реализацией опытных моделей и образцов товаров в целях ознакомления с ними потребителей.

При определении рыночных цен товаров, работ или услуг принимаются во внимание сделки между лицами, не являющимися взаимозависимыми. Сделки между взаимозависимыми лицами могут приниматься во внимание только в тех случаях, когда взаимозависимость этих лиц не повлияла на результаты таких сделок.

При определении и признании рыночной цены на товар, работу, услугу используются официальные источники информации о рыночных ценах на товар, работу, услугу и биржевых котировках, базы данных государственных органов и органов местного самоуправления, информация, предоставляемая налоговым органам налогоплательщиками, а также другая соответствующая информация.

(утратил силу в соответствии с Законом Кыргызской Республики от 2 февраля 2024 года № 31)

(В редакции Законов Кыргызской Республики от 3 апреля 2023 года № 78, 2 февраля 2024 года № 31, 12 февраля 2025 года № 37, 31 июля 2025 года № 185, 29 октября 2025 года № 243, 6 августа 2026 года № 145 )

Кыргызча

Салык салуу максаттары үчүн товарлардын, жумуштардын же кызмат көрсөтүүлөрдүн рыноктук баасын колдонуу 1. Эгерде ушул беренеде башкача каралбаса, салык салуунун максаттары үчүн товарлардын, жумуштардын же кызмат көрсөтүүлөрдүн тараптар иш жүзүндө колдонгон бүтүмдөрдөгү баалары эске алынат. Эгерде тескерисинче далилденбесе, бул баа рыноктук баалардын деңгээлине ылайык деп болжолдонот. 2. Салык органдары салыктардын толук эсептелишине контролду жүзөгө ашырууда бүтүмдөр боюнча бааларды колдонуунун тууралыгын төмөнкүдөй учурларда гана текшерүүгө укуктуу: 1) өз ара көз каранды субъекттердин ортосундагы зайым келишимдерин кошпогондо, өз ара көз каранды жактардын ортосундагы бүтүмдөрдө; 2) товар алмашуу (бартердик) операциялар боюнча; 3) тышкы соода бүтүмдөрүн жасоодо; 4) товарларды, жумуштарды же кызмат көрсөтүүлөрдү сатуу жөнүндө ырастоочу документтер болбогондо; 5) аракетсиз жактын белгилери бар субъекттер же жеке маалыматтары көрсөтүлбөгөн субъекттер менен бүтүм түзүлгөндө; 6) атайын салык режимин колдонуучу ишкердиктин субъекттери менен бүтүм түзүлгөндө; 7) (Кыргыз Республикасынын 2024-жылдын 2-февралындагы № 31 Мыйзамына ылайык күчүн жоготту) 3. Ушул берененин 2-бөлүгүндө каралган учурларда, бүтүм түзгөн тараптар товарларга, жумуштарга же кызмат көрсөтүүлөргө колдонгон баалар рыноктук баадан 20 пайыздан ашык айырмаланса, салык органы бул бүтүмдүн натыйжасы тийиштүү товарларга, жумуштарга же кызмат көрсөтүүлөргө рыноктук бааларды колдонууга жараша баалангандай түрдө эсептелген салыкты, туумду жана салык санкцияларын кошуп эсептөө жөнүндө жүйөлүү чечимди чыгарууга укуктуу. 3-1. Ушул берененин 2-бөлүгүнүн 5 жана 6-пункттарында көр-сөтүлгөн субъекттердин дарегине сатуу баалары жалпы салык режиминде иш жүргүзгөн субъекттердин дарегине сатуу баасынан төмөн болгон салык төлөөчүгө карата товардын рыноктук баасы аныкталган учурда рыноктук баа катары жалпы салык режиминде иш жүргүзгөн субъекттердин дарегине сатылган бир түрдүү товарлардын орточо өлчөнгөн баасы колдонулат. Ушул бөлүктүн максаттары үчүн товардын орточо өлчөнгөн баасын эсептөөдө өзүнүн керектөө сапатын жарым-жартылай жоготкон же белгиленген жарактуулук мөөнөтүнүн 20 пайызы-на чейин колдонуу мөөнөтү өтүп кеткен баасы төмөндөтүлгөн товарлар боюнча баалар эсепке алынбайт. 4. Рыноктук баа ушул Кодекстин 140-беренесинде каралган салык салуу максаттары үчүн товарлардын, жумуштардын же кызмат көрсөтүүлөрдүн рыноктук баасын аныктоо усулдарына ылайык аныкталат, алардын ар бири мурдагыларды колдонуу үчүн жетиштүү маалымат жок учурда ырааттуу түрдө колдонулат. 5. Рыноктук бааны аныктоодо баага кадимки кошумча акылар же өз ара көз каранды эмес жактардын ортосунда бүтүмдөрдү түзүүдө белгиленүүчү арзандатуулар эске алынат. Атап айтканда, төмөнкүлөрдөн улам келип чыккан кошумча акылар жана арзандатуулар эсепке алынат: 1) товарларга, жумуштарга, кызмат көрсөтүүлөргө керектөө суроо-талабынын сезондук же башка өйдө-ылдый болушунан; 2) Министрлер Кабинети белгилеген тартипте товарлардын сапатын же башка керектөө касиеттерин жоготушунан; 3) товарлардын жарактуулук же аларды сатуу мөөнөттөрүнүн бүтүшүнөн же мөөнөттөрүнүн бүтүү датасынын жакындашынан; 4) маркетингдик саясаттан, анын ичинде окшош эмес жаңы товарларды рынокторго чыгаруудан, ошондой эле товарларды, жумуштарды, кызмат көрсөтүүлөрдү жаңы рынокторго чыгаруудан; 5) керектөөчүлөргө тааныштыруу максатында товарлардын тажрыйбалуу моделдерин жана үлгүлөрүн сатуудан. 6. Товарлардын, жумуштардын же кызмат көрсөтүүлөрдүн рыноктук бааларын аныктоодо өз ара көз каранды эмес жактардын ортосундагы бүтүмдөр көңүлгө алынат. Өз ара көз каранды жактардын ортосундагы бүтүмдөр бул жактардын өз ара көз карандылыгы мындай бүтүмдөрдүн натыйжаларына таасирин тийгизбеген учурларда гана көңүлгө алынышы мүмкүн. 7. Товарларга, жумуштарга, кызмат көрсөтүүлөргө рыноктук бааны аныктоодо жана таанууда товарларга, жумуштарга, кызмат көрсөтүүлөргө рыноктук баалар жана биржалык котировкалар жөнүндө маалыматтын расмий булактары, мамлекеттик органдардын жана өз алдынча башкаруу органдарынын маалыматтар базасы, салык төлөөчүлөр салык органдарына берген маалыматтар, ошондой эле башка тиешелүү маалыматтар колдонулат. 8. (Кыргыз Республикасынын 2024-жылдын 2-февралындагы № 31 Мыйзамына ылайык күчүн жоготту) 9. (Кыргыз Республикасынын 2024-жылдын 2-февралындагы № 31 Мыйзамына ылайык күчүн жоготту) (Кыргыз Республикасынын 2023-жылдын 3-апрелиндеги № 78, 2024-жылдын 2-февралындагы № 31, 2025-жылдын 12-февралындагы № 37, 2025-жылдын 31-июлундагы № 185 , 2025-жылдын 29-октябрындагы № 243, 2026-жылдын 6-августундагы № 145 Мыйзамдарынын редакцияларына ылайык)

Спросить юриста